Sot interesat e titujve shtetërorë dy vjecarë gjermanë kanë prekur nivelin zero. Ndërkohë kosto e huamarrjes më afatgjatë (bonde 10-vjecare) për Gjermaninë, për USA dhe për UK është ulur në nivele pak mbi 1 – 1.5 %.
Është e qartë se investitorët, të frikësuar nga realiteti ekonomik i Europës jugore po rendin të investojnë në titujt e ashtuquajtur të sigurtë ose haven bonds. “Sot investitorët janë pothuajse të gatshëm të paguajnë Gjermaninë dhe UK që të kujdesen për paratë e tyre” – shprehet një analist financiar nga Schroeders.
Por a mund të jetë vertetë e sigurtë kredidhënia vëndeve që jane nga ana e tyre mjaft të ekspozuara ndaj ekonomive në krize? Cilat jane përmasat e ketij ekspozimi? Shteti gjerman konsiderohet një nga shtetet që kanë online casino financuar Greqinë në mënyrë të konsiderueshme dhe janë mjaft të zbuluar ndaj borxhit grek.
Në këtë prizëm, duke konsideruar ndërlidhjen mes sistemeve financiare dhe ekonomive të Eurozones, ndoshta investimi më i sigurte do të ishte ai në ekonominë reale, sektorin imobiliar dhe commodities. Trendi i rritjes së cmimeve të commodities ka qënë i vazhdueshëm (pavarësisht nga luhatjet e lidhura me instabilitetin e kohëve të fundit) falë zhvillimit ekonomik të shpejtë të pjesës më të populluar të botës gjatë viteve të fundit, kryesisht Azise së largët, dhe ndryshimit cilësor të nevojave të miliarda banorëve si pasojë e rritjes së fuqisë blerëse dhe standardit të jetesës.

Mos vallë në këtë kontingjencë të ekonomisë botërore do të ishte më mirë të përqendroheshim në këto investime dhe të braktisnim lehtësisht dhe përkohësisht titujt?

 

 

3 Responses to ….dhe ndryshimi i rregullave vazhdon…

  1. Dorjan Hysi says:

    Eshte e sigurt qe duke pare trendin historik, obligacionet shteterore duken sikur jane futur ne nje bubble qe nje dite do duhet te shpertheje ose te pakten te shfryhet. Por ne keto momente cmimet e tregut financiar nuk diktohen nga ana fondamentale e te dhenave financiare. Po te ishte keshtu, gilts-et e shperndara nga UK nuk do arrinin keto lloj nivelesh sepse defiçiti pubklik dhe tregtar i ketij vendi thjesht nuk jane te shendetshme.
    Ne te vertete, zhvillimet me te fundit ne cmimet e obligacioneve jane thjesht reflektimi i rrallimit te aseteve te sigurta qe filloi ne 2008, kur investitoret filluan te behen te vetedijshem qe ato tituj apo asete reale qe ishin konsideruar prej 10 vjetesh si pa asnje risk (mbi te gjitha obligacionet e shteteve perendimore) apo si me nje te ardhme te sigurt (real estate ne USA/UK, nafta, bakri dhe te gjitha komoditetet e tjera qe kerkoheshin nga vendet ne zhvillim, ne vecanti Kina dhe vendet e tjera qe perbejne BRICS), ishin konsideruar si te tille gabimisht. Nga ky fakt, sot gjendemi ne nje periudhe te trazuar ku njerezit kerkojne nje klase asetesh mjaftueshem te sigurt ku te mund te parkojne parate per te evituar evenimentet ekstreme, ta ashtuquajturit fat tail risk ku mund te fusim kolapsin e sistemit bankar si pasoje e nderlidhjeve komplekse midis bankave te ndryshme (shpesh te minimizuara ne bilancet e tyre), shperberjen e zones euro apo nje lufte e gjate ne Iran qe do e conte cmimin e naftes ne 150/200 $.
    I gjithe problemi per keta investitore qendron atehere ne gjetjen e nje klase asetesh qe lejon te shmangin keto rreziqe, por ne te njejten kohe jep mjaftueshem likuiditet per t’iu pershtatur ndryshimeve teper te shpejta ne treg. Nga kjo pikepamje, per ata qe kerkojne nje safe haven, komoditetet jane thjesht teper volatile per te ruajtur kapitalin nga levizjet e forta te tregut, ndersa real estate duket si teper ilikuide, per te mos folur per traumen e lene nga kolapsi vetem pak vjet me pare i tregjeve imobiliare ne USA, Spanje, UK dhe tashme ne Kine. Ne kete kontekst, fluksi i kapitalit vjen te struket ne te vetmin aset relativisht te sigurt dhe qe ekziston ne sasi te mjaftueshme qe mbtetet ne treg, borxhi i vendeve qe historikisht nuk kane bere default (USA, Gjermania), apo qe perfitojne nga nderhyrja e bankave qendrore qe ofrojne nje dalje te sigurt per investitoret (UK).
    Ne rast se kriza thellohet, do shtoja edhe te gjitha asetet qe kane nje nominal ne valuta si franga zvicerane apo yen-i japonez, dhe natyrisht ari.

  2. Eda says:

    Komenti eshte mjaft i drejte por do te shtoja qe vleresimi i nje investimi varet shume nga natyra dhe qellimi i investimit; me fjale te tjera nese flasim per investime afatgjata (ndonjehere strategjike) apo investime afatshkurtra e spekulative.

    Mendoj qe likuiditeti eshte nje faktor me i rendesishem ne rastin e dyte, dhe ne kete prizem do te thoja qe kushdo qe disponon likuiditet ne momentin aktual dhe mund te jete i interesuar ne investime afatgjata, do te mund te konsideronte tregun imobiliar me nivelet e cmimeve te arritura pikerisht si pasoje e kolapsit dhe shfryrjes se cmimeve te disa viteve me pare e ne vazhdim (ketu ndoshta perjashtoj Shqiperine pasi mendoj se trendi ne ulje ne cmimet e tregut imobiliar ne Shqiperi ka akoma hapesira zhvillimi). Nga ky moment apo e thene ndryshe nga momenti ne te cilin tregu i te patundshmeve do te preke dyshemene deri ne shfryrjen e flluskes tjeter te imobiliarit nese do te ndodhe, besoj se do te kalojne vite, sic nder te tjera ka ndodhur ne USA pas periudhes ekspansioniste qe pasoi krizen e dot-com ne 2000-shin, e cila nxiti atehere zhvillimin me ritme te rrezikshme te kreditimit te sektorit imobiliar dhe fllusken imobiliare. Ky interval kohor pra do te mund te ishte nje periudhe e mire per investimet jospekulative ne sektorin imobiliar.

    Ndersa per sa i perket zhvillimit te commodities, jam dakord me ty qe eshte nje treg me luhatje te medha pra dhe ketu investimi afatshkurter do te ishte i rrezikshem, edhe per shkak te kontingjencave ekonomiko-politike te lidhura me vendet prodhuese te te mirave te caktuara.
    Por edhe ne kete rast do te beja dallimin mes natyres se investimit, long term apo short term. Indexet 5-vjecare te Commodity Prices deshmojne nje rritje rreth 1.5 here dhe akoma, ato 10-vjecare gati 4 here.
    Pra drejtimi ne te cilin eshte i orientuar zhvillimi ne nivel global duket se ka nje impakt afatgjate pozitiv mbi cmimin e commodities dhe ne fakt nuk do mund te ishte ndryshe duke pasur parasysh trendet rritese afatgjata te popullsise dhe mbi te gjitha te mireqenies ne bote.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Set your Twitter account name in your settings to use the TwitterBar Section.